4216b Αρχιτεκτονικός Σχεδιασμός 9: Αστικός Σχεδιασμός, Κοινωνική / Συλλογική Κατοικία
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 12
Γλώσσα : el, en
Study and composition of the urban space in terms of correlation of architectural and landscape elements, its environmental quality and its wider urban structure. It investigates the relationships between structured and unstructured as well as public and private urban space, the typology of building blocks, the planning of regional and environmental networks, mobility and accessibility. It starts from the formulation of a spatial strategy and the creation of a general layout plan and includes individual thematic approaches that may offer three different in-depth directions as the case may be, such as: - in the design of Collective and Social Housing - in the Architecture of the city of renewals and new developments - in the Environmental - Topical-Urban planning approach when planning the urban space and investigating its sustainability.
4216c Αρχιτεκτονικός Σχεδιασμός 9: Αστικός Σχεδιασμός, Πολεοδομικές / Περιβαλλοντικές Προσεγγίσεις
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 12
Γλώσσα : el, en
Study and composition of the urban space in terms of correlation of architectural and landscape elements, its environmental quality and its wider urban structure. It investigates the relationships between structured and unstructured as well as public and private urban space, the typology of building blocks, the planning of regional and environmental networks, mobility and accessibility. It starts from the formulation of a spatial strategy and the creation of a general layout plan and includes individual thematic approaches that may offer three different in-depth directions as the case may be, such as: - in the design of Collective and Social Housing - in the Architecture of the city of renewals and new developments - in the Environmental - Topical-Urban planning approach when planning the urban space and investigating its sustainability.
4186b Ειδικά Θέματα Αρχιτεκτονικών Συνθέσεων 9ου,Στοιχεία Θεωρίας στον Αρχιτεκτονικό Σχεδιασμό
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Τομέας: Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού
Διδακτικές Μονάδες : 3
Γλώσσα : el, en
Μαθησιακά Αποτελέσματα : •Αποσαφήνιση βασικών θεωρητικών εννοιών που χρησιμοποιεί ο αρχιτέκτονας κατά τη συνθετική διαδικασία
•Εξοικείωση με θεμελιώδη φιλοσοφικά ζητήματα που αγγίζουν την αρχιτεκτονική.
•Εμβάθυνση στο έργο σημαντικών αρχιτεκτόνων.
•Γνωριμία με την ιστορία των ιδεών που έχουν καθορίσει την πορεία του Δυτικού
πολιτισμού.
•Εξοικείωση με σημαντικά κείμενα της διεθνούς αρχιτεκτονικής θεωρίας.
•Σύζευξη της αρχιτεκτονικής θεωρίας με την πρακτική του σχεδιασμού.
•Εμπειρία στην συμμετοχή και εκπόνηση αρχιτεκτονικών διαγωνισμών
Το μάθημα επιχειρεί τη συστηματική παρουσίαση μιας σειράς από βασικές έννοιες-κλειδιά που συνήθως αποτελούν τον πυρήνα της αρχιτεκτονικής συνθετικής διαδικασίας. Στόχος είναι η εις βάθος κατανόηση του θεωρητικού και φιλοσοφικού τους υπόβαθρου, όσο και η εξοικείωση με τρόπους που αυτές οι έννοιες ερμηνεύονται, κατά περίπτωση, από διαφορετικούς αρχιτέκτονες, σε διάφορες ιστορικές περιόδους. Μεθοδολογικά, το μάθημα συγκροτεί αυτές τις έννοιες σε ζευγάρια ή δίπολα, προτείνοντας, ότι καθώς ο αρχιτέκτονας σχεδιάζει, συνειδητά ή ασυνείδητα κάνει επιλογές, που τοποθετούν τις γραμμές του σε ένα πολωμένο εννοιολογικό πεδίο που συγκροτεί την ταυτότητα του έργου. Στα πλαίσια του μαθήματος οι φοιτητές καλούνται να εκπονήσουν εργασία ανάλυσης ενός κτιρίου, με βάση αυτά τα δίπολα των εννοιών, εξηγώντας τον τρόπο και την ένταση με την οποία το καθ’ ένα συμμετέχει στη συγκρότηση της συνθετικής του διαδικασίας.
4347 Ειδικά Θέματα Ιστορίας και Θεωρίας 9ου
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 3
Γλώσσα : el
Μαθησιακά Αποτελέσματα : Γίνεται εισαγωγή στις μεθοδολογίες της θεωρητικής εξήγησης και διατύπωσης και παράλληλα παρουσιάζονται σύγχρονες ιδέες σχετικά με την θεωρία του σχεδιασμού. Αναπτύσσεται έτσι μια υποδομή για προσωπική ερευνητική θεωρητική συνεισφορά προς την επίτευξη του στόχου της κατανόησης της σχεδιασμού. Επιπλέον, το μάθημα διδάσκει πώς να διακρίνει κανείς τις εξέχουσες ιδέες σε μια ερευνητική εργασία ή μια σχεδιαστική πρόταση χωρίς να αποσπάται η προσοχή από λεπτομέρειες. Το μάθημα καλλιεργεί την χρήσιμη ικανότητα διάκρισης της κεντρικής ιδέας παραμερίζοντας στοιχεία ελάσσονος σημασίας. Τέλος, το μάθημα διδάσκει πως να παρουσιάζoνται σύνθετες ιδέες αποτελεσματικά, σε μορφή διάλεξης, διπλωματικής, ή επιστημονικής εργασίας σε ένα συνέδριο ή ακόμα σε έναν πελάτη.
Εισαγωγή στη μεθοδολογία της ερευνητικής εργασίας με στόχο την κριτική θεώρηση της αρχιτεκτονικής και της πόλης, στο ευρύ φάσμα των σχέσεων που συνδέουν τις λέξεις με τα πράγματα. Διερεύνηση των τρόπων με τους οποίους συμμετέχουν η κατανόηση και η ερμηνεία του παρελθόντος και του παρόντος στη συγκρότηση διεπιστημονικών στρατηγικών σχεδιασμού. Το μάθημα έχει τη μορφή σεμιναρίου και στόχο να συμβάλει στην ερευνητική προσέγγιση της διάλεξης και της διπλωματικής.
Το μάθημα προσεγγίζει τον θεωρητικό στόχο της κατανόησης της σχεδιαστικής νοημοσύνης. Εστιάζει σε μακροχρόνια θεωρητικά και επιστημονικά ερωτήματα που αφορούν τον δημιουργικό σχεδιασμό, επικεντρώνοντας τόσο σε σχεδιαστικά εργαλεία όσο και στην ανθρώπινη ικανότητα για συλλογισμό και μάθηση. Η ανθρώπινη νοημοσύνη ξεχωρίζει γιατί καταλαβαίνουμε, εξηγούμε και διηγούμαστε συνθέτοντας αφηγήσεις και γιατί είμαστε σε θέση να κατευθύνουμε τις αντιληπτικές μας ικανότητες, και αυτές των συνομιλητών μας σε συγκεκριμένες κατευθύνσεις, για να περιγράψουμε και να απαντήσουμε σε ερωτήσεις για πραγματικές ή φανταστικές καταστάσεις. Επομένως, αν θέλουμε να αναπτύξουμε μια θεωρητική προσέγγιση του σχεδιασμού, πρέπει να καλλιεργήσουμε την ικανότητά μας για εξήγηση, παραγωγή αφηγήσεων και κατεύθυνση της αντίληψης. Το μάθημα εξετάζει τις πολλαπλές πτυχές επεξεργασίας της δημιουργίας μιας αφήγησης όπως η διδακτική αφήγηση, η πειστική αφήγηση, η σύνθεση μιας αφήγησης βάσει δεδομένων, η σύνοψη, η απάντηση σε ερωτήσεις, η προσοχή σε πολιτισμικά θεμελιωμένες ερμηνευτικές διαφορές, και η πολύ-επίπεδη κατανόηση, καθώς και την τεχνική κατεύθυνσης της αντίληψης. Διδακτικοί Στόχοι Γίνεται εισαγωγή στις μεθοδολογίες της θεωρητικής εξήγησης και διατύπωσης και παράλληλα παρουσιάζονται σύγχρονες ιδέες σχετικά με την θεωρία του σχεδιασμού. Αναπτύσσεται έτσι μια υποδομή για προσωπική ερευνητική θεωρητική συνεισφορά προς την επίτευξη του στόχου της κατανόησης της σχεδιασμού. Επιπλέον, το μάθημα διδάσκει πώς να διακρίνει κανείς τις εξέχουσες ιδέες σε μια ερευνητική εργασία ή μια σχεδιαστική πρόταση χωρίς να αποσπάται η προσοχή από λεπτομέρειες. Το μάθημα καλλιεργεί την χρήσιμη ικανότητα διάκρισης της κεντρικής ιδέας παραμερίζοντας στοιχεία ελάσσονος σημασίας. Τέλος, το μάθημα διδάσκει πως να παρουσιάζετε σύνθετες ιδέες αποτελεσματικά, να παρουσιάζετε μια διάλεξη, διπλωματική, ή επιστημονική εργασία σε ένα συνέδριο ή ακόμα να συζητάτε με έναν πιθανό πελάτη. Μεθοδολογία Το μάθημα αφορά την εξαγωγή κεντρικών ιδεών από τις πηγές τους μέσω της στοχαστικής ανάγνωσης, γραφής και συζήτησης. Ως εκ τούτου, μπορεί να θεωρηθεί σαν ένα ειδικό μάθημα θεωρίας της Αρχιτεκτονικής. Επίσης, αφορά την παρουσίαση των ιδεών που θέλουμε να εκφράσουμε σε μια ποικιλία μορφών, συμπεριλαμβανομένων περιλήψεων, συμπερασμάτων, διαφανειών, προτάσεων, εκθέσεων, επιστολών και συνομιλιών. Άρα μπορεί να θεωρηθεί σαν ένα ειδικό μάθημα επικοινωνίας. Τέλος, το μάθημα αφορά τον τρόπο ενδυνάμωσης των ιδεών μας μέσω της υιοθέτησης μιας σαφούς μεθόδου αποκρυστάλλωσης και διατύπωσης. Συνεπώς μπορεί να θεωρηθεί και σαν ένα ειδικό μάθημα γνωστικής επιστήμης και ψυχολογίας. Υποχρεώσεις μαθήματος Απαιτείται παρακολούθηση, ανάγνωση επιλεγμένων συγγραμμάτων και συμμετοχή στην συζήτηση. Λόγω της έμφασης στο διάβασμα και τη συζήτηση, η παρακολούθηση είναι υποχρεωτική, όπως και η δέσμευση για την ανάγνωση των συγγραμμάτων. Πιστεύοντας ότι τόσο η συζήτηση που εκτείνεται σε πολύπλοκα ζητήματα όσο και αυτή που αφορά την ανάλυση λιγότερο πετυχημένων εργασιών είναι εκπαιδευτικά χρήσιμες, ορισμένα από τα επιλεγμένα συγγράμματα για ανάγνωση μπορεί να φανούν πολύπλοκα. Ένας στόχος του μαθήματος είναι να αναπτύξουν οι φοιτητές την ικανότητα να συλλέγουν χρήσιμες ιδέες σε οποιοδήποτε πλαίσιο. Περίπου το ένα τρίτο του μαθήματος είναι αφιερωμένο στη συζήτηση του τρόπου παρουσίασης των ιδεών μας προφορικά και γραπτά. Περιεχόμενο Το περιεχόμενο του μαθήματος βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ειδικά επιλεγμένα συγγράμματα σχετικά με τον σχεδιασμό και την νοημοσύνη του, που τείνουν να εμπίπτουν στις ακόλουθες γενικές κατηγορίες: o Οραματική σκέψη o Ισχυρές θεωρητικές ιδέες o Υπολογιστικά μοντέλα αντίληψης και γνώσης o Νευρο-επιστήμη και ανθρώπινη συμπεριφορά Μορφή Οι φοιτητές διαβάζουν μέρη ή το σύνολο ενός επιλεγμένου δημοσιευμένου συγγράμματος κάθε εβδομάδα, και το περιεχόμενο του συζητείται στην τάξη. Σύντομες εβδομαδιαίες εργασίες περιλαμβάνουν είτε σύντομες απαντήσεις σε ερωτήσεις σχετικά με το σύγγραμμα της εβδομάδας είτε την προετοιμασία περιλήψεων, παρουσιάσεων διαφανειών και άλλων μορφών επικοινωνίας. Προφορικές ερωτήσεις και συζητήσεις γίνονται κατά τη διάρκεια του μαθήματος. Η συμμετοχή στη συζήτηση, οι εβδομαδιαίες αναγνώσεις επιστημονικών συγγραμμάτων και οι σύντομες εβδομαδιαίες εργασίες είναι υποχρεωτικές. Μια τελική παρουσίαση στην τάξη ενός επιλεγμένου σχεδιαστικού θέματος (μπορεί να είναι ένα παλιό σας σχεδιαστικό θέμα) είναι επίσης υποχρεωτική. Οι σύντομες εβδομαδιαίες εργασίες είναι ατομικές, ενώ η τελική εργασία μπορεί να παρουσιαστεί και από ομάδες (μέχρι δύο ατόμων). Εβδομαδιαία παρουσία και συμμετοχή 30% Σύντομες ατομικές εβδομαδιαίες εργασίες 30% Τελικό θέμα 40% Προαπαιτούμενα Δεν υπάρχει καμία προαπαιτούμενη γνώση. Ευχέρεια διαβάσματος στην Αγγλική γλώσσα δεν αποτελεί προυπόθεση, αλλά θα βοηθήσει αφού ένα μέρος των επιλεγμένων συγγραμμάτων είναι στα Αγγλικά.
4102b Ειδικά Θέματα Πολεοδομίας 9ου, Δίκαιο, Βιώσιμη Ανάπτυξη και Πόλη
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 3
Γλώσσα : el, en
Μαθησιακά Αποτελέσματα : Τα προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα είναι επιπέδου 7. Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος οι σπουδαστές / τριες θα είναι σε θέση να:
• κατανοούν την ορολογία και το πνεύμα νομικών κειμένων που αφορούν ρυθμίσεις για τον πολεοδομικό και χωροταξικό σχεδιασμό
• αντιλαμβάνονται το πλαίσιο ρυθμίσεων στο οποίο υπακούουν οι αρχιτεκτονικές, πολεοδομικές και χωρικές μελέτες,
• εφαρμόζουν την πολεοδομική νομοθεσία στο επάγγελμα
• κατανοούν τις πολιτικές αρχές και επιλογές στις οποίες υπακούει το ρυθμιστικό πλαίσιο για την πολεοδομία και την βιώσιμη ανάπτυξη
• κατανοούν τη σημασία των διαδικασιών εφαρμογής της πολεοδομικής πολιτικής
Νέος Οικοδομικός Κανονισμός (Ν.Ο.Κ.). Αποσαφήνιση βασικών ορισμών : π.χ. γήπεδο, ακάλυπτος χώρος, εξώστης, ελαφρές, πρόχειρες, λυόμενες κατασκευές. Ανάλυση βασικών εννοιών δόμησης: χρήση κτιρίου, αρτιότητα και οικοδομησιμότητα ενός οικοπέδου, συντελεστής δόμησης, συντελεστής όγκου, αυθαίρετη κατασκευή, άδεια δόμησης. Φυτεμένα δώματα, κίνητρα για τη δημιουργία κτιρίων ελάχιστης ενεργειακής κατανάλωσης και κίνητρα για την περιβαλλοντική αναβάθμιση και βελτίωση της ποιότητας ζωής σε πυκνοδομημένες και αστικές περιοχές.
4106 Ειδικά Θέματα Χωροταξίας 9ου
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 3
Γλώσσα : el, en
Μαθησιακά Αποτελέσματα : Το μάθημα, έχει εργαστηριακό, σεμιναριακό χαρακτήρα και, σε συνέχεια του υποχρεωτικού μαθήματος Πολεοδομία και Χωρικός Σχεδιασμός ΙΙΙ (7ου εξαμήνου), παρέχει τη δυνατότητα στους σπουδαστές να εστιάσουν σε θεματικές εμβαθύνσεις στα χωρικά προβλήματα και στις νέες συνιστώσες του σχεδιασμού σε αστικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, κατανοώντας το πλέγμα αλληλεξαρτήσεων της κοινωνικο-οικονομικής δυναμικής και του γεωγραφικού χώρου. Με τη βοήθεια μιας κατάλληλα επιλεγμένης γεωγραφικής περιοχής ή μιας δραστηριότητας (π.χ. του παραθερισμού, του τουρισμού, της γεωργίας, της βιομηχανίας, της ενέργειας, ή μιας θεματικής, όπως της εξέλιξης των δραστηριοτήτων του τριτογενή τομέα, της κλιματικής αλλαγής και των πρόσφατων φυσικών καταστροφών, της ποιότητας του δομημένου περιβάλλοντος κ.λπ.) επιδιώκεται η ερμηνεία χωρο-κοινωνικών συσχετίσεων και «ασυνεχειών». Διαρθρώνεται σε ενότητες εμβαθύνσεων με ενδεικτικά ζητήματα:
- Οι έννοιες της ανάπτυξης και του σχεδιασμού του χώρου: Σχεδιασμός, κοινωνία και χώρος σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Χωρικός σχεδιασμός και στρατηγικές ανάπτυξης του χώρου. Πολιτικές, προοπτικές, ανισότητες, διλήμματα. Παραδείγματα από την ελληνική και ευρωπαϊκή εμπειρία.
- Η έννοια της «περιφέρειας»: «Διάχυτη» ή «πολωμένη» ανάπτυξη; Η μετεξέλιξη της ευρύτερης περιοχής της Αθήνας. Οι νέες πραγματικότητες. Το πλαίσιο και τα εργαλεία του σχεδιασμού.
- Χώρος και δραστηριότητες. Οικονομική και λειτουργική αναδιάρθρωση. Χωρικές, κοινωνικές, πολιτισμικές διαστάσεις. Παραγωγικά – κοινωνικά δίκτυα.
- Η ανάγνωση και ο σχεδιασμός του χώρου βάσει δικτύων: Δίκτυα «τόπων» και «δραστηριοτήτων».
- Οι «εύθραυστες» περιοχές: Ο νησιωτικός χώρος.
- Καινοτόμα εργαλεία παρακολούθησης και σχεδιασμού της αναπτυξιακής δυναμικής και των χωρικών αλλαγών.
Η εκπαιδευτική διαδικασία προσανατολίζεται στις ανάγκες και στη μεθοδολογία που σχεδιάζει κάθε σπουδαστική εργασία, και πλαισιώνεται με εξειδικευμένη/ ειδική βιβλιογραφία.
Σημαντικό είναι ότι, το υλικό υποστήριξης του μαθήματος αντλείται κυρίως από την ερευνητική δραστηριότητα του Τομέα, με στόχο να εισαγάγει τους σπουδαστές/στριες στις σύγχρονες θεωρητικές θέσεις, στις δυνατότητες των θεωρητικών εργαλείων, σε παραδείγματα μελετών, σε μεθοδολογίες άντλησης / ερμηνείας και διαχείρισης πληροφοριακού υλικού, στην κατανόηση και κριτική αξιολόγηση της αναπτυξιακής προσπάθειας και της πρακτικής σχεδιασμού του χώρου στη σύγχρονη ελληνική και ευρωπαϊκή πραγματικότητα.
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος ο φοιτητής / τρια θα είναι σε θέση να:
• Κατανοεί την ανάπτυξη χωρο-κοινωνικών προσεγγίσεων, να στοιχειοθετεί κριτική θεώρηση θεωρητικών και εφαρμοσμένων θέσεων για την ανάλυση και το σχεδιασμό του χώρου.
• Εμβαθύνει στο περιεχόμενο του χωρικού σχεδιασμού, όπως απορρέει από το πλαίσιο του εθνικού και ευρωπαϊκού σχεδιασμού,
• Εμβαθύνει σε εννοιολογικές ερμηνείες του σχεδιασμού: εμβάθυνση στις έννοιες της ανάπτυξης, της «περιφέρειας», των κοινωνικών και χωρικών δικτύων, κ.λπ.
• Αξιολογεί τα διαφορετικά «επίπεδα» ανάλυσης π.χ. της περιφέρειας, των δικτύων οικισμών, των νησιωτικών συμπλεγμάτων, κ.λπ. ως κατάλληλων χωρικών ενοτήτων για την κατανόηση και το σχεδιασμό του χώρου.
• Προσεγγίσει τις προκλήσεις της νέας εποχής και των εξελίξεων στην έρευνα και την τεχνολογία
• Συμμετέχει σε ελεύθερη ανταλλαγή απόψεων μεταξύ διδακτικής ομάδας και σπουδαστών/στριών.
Υπό το πρίσμα αυτό, ενισχύεται η δημιουργικότητα των σπουδαστών, και η ευαισθητοποίηση τους για το περιβάλλον, στο οποίο καλούνται να σχεδιάσουν. Παράλληλα, η εμπειρία αυτή μπορεί να βοηθήσει τους σπουδαστές να εμβαθύνουν στα θέματα, τα οποία επιλέγουν για Διάλεξη (9ο εξάμηνο) και Διπλωματική Εργασία (10ο εξάμηνο).
Εμβάθυνση σε θέματα οργάνωσης και σχεδιασμού του χώρου σε αστικό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο. Δυναμική των χωρικών φαινομένων, κοινωνικοοικονομικές παράμετροι, πλαίσιο λειτουργίας και πρακτικές σχεδιασμού στην Ελλάδα και στο διεθνή χώρο. Οι μελέτες περίπτωσης περιλαμβάνουν ζητήματα που αφορούν τη βιώσιμη ανάπτυξη, τον τουρισμό και το περιβάλλον, την παραγωγική βάση και τον αστικό σχεδιασμό κλπ.
4118a Ειδικά Θέματα Οικοδομικής 9ου, Ψηφιακή Τεκμηρίωση και Διαχείριση Πληροφορίας στο Σχεδιασμό και την Κατασκευή
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Τομέας: IV
Κατεύθυνση: Οικοδομικής
4118b Ειδικά Θέματα Οικοδομικής 9ου, Προωθημένες Κτιριακές Κατασκευές
9ο Εξάμηνο ΑΜ
Διδακτικές Μονάδες : 3
Γλώσσα : el, en
Αυτό το μάθημα εστιάζει στην μελέτη και σχεδίαση προωθημένων κατασκευαστικών συστημάτων σε πολυώροφα και σύνθετα κτίρια. Μέσα από τη μελέτη σύγχρονων εφαρμογών, στοχεύει στην εξοικείωση των σπουδαστών με τα συστήματα αυτά, την βαθύτερη κατανόηση των απαιτήσεων και της λειτουργίας τους, και την ανάπτυξη της ικανότητας σχεδιασμού τεχνολογικά εξελιγμένων κατασκευαστικών συστημάτων. Στο πρώτο μέρος του μαθήματος οι σπουδαστές εισάγονται στις βασικές αρχές και τους παράγοντες που επηρεάζουν το σχεδιασμό αυτών των κτιρίων, με έμφαση στην επίδραση των δομικών προκλήσεων και της περιβαλλοντικής λειτουργίας στη διαμόρφωση της δομής και της μορφής του κελύφους του κτιρίου. Η θεωρία συνοδεύεται από παραδείγματα επιλύσεων των πυρήνων κατακόρυφης κυκλοφορίας των προσόψεων, των πιο κοινών δομικών συστημάτων, και των τρόπων διάταξης γραφειακών χώρων. Το μάθημα ολοκληρώνεται με την πρακτική εφαρμογή στο σχεδιασμό προσόψεων και άλλων συστημάτων του κτιριακού κελύφους εφαρμόζοντας κατάλληλες περιβαλλοντικές και κατασκευαστικές στρατηγικές. Εμβαθύνοντας, αναπτύσσονται τυπικές λεπτομέρειες και πρότυπα των συστημάτων, λαμβάνοντας υπόψη τις δυναμικές και περιβαλλοντικές καταπονήσεις και εφαρμόζοντας τεχνικές αξιολόγησης και βελτιστοποίησης.