1ο Εξάμηνο ΝΜΜ

Η εξέλιξη της Ναυπηγικής - σύντομη ιστορική αναδρομή. Στοιχεία ναυπηγικής τεχνικής ορολογίας. Σύγχρονοι τύποι πλοίων, σύνθεση του παγκόσμιου και ελληνικού στόλου και οι εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών. Η σημασία της ναυτιλιακής βιομηχανίας για την Ελληνική Οικονομία. Βασικοί τύποι επιβατικών (κρουαζιερόπλοια, επιβατηγά-οχηματαγωγά, πλοία ανοικτού τύπου) και εμπορικών πλοίων (πλοία γενικού φορτίου, μεταφοράς υγρού ή ξηρού φορτίου χύδην, πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, πλοία μεταφοράς υγροποιημένου αερίου και πλοίων μη συμβατικής σχεδίασης, μορφολογία, ειδικά χαρακτηριστικά, εξοπλισμός, πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Βασικοί τύποι θαλάσσιων κατασκευών. Εισαγωγή στις κύριες επιστημονικές περιοχές της Ναυπηγικής (Μελέτη και Σχεδίαση Πλοίου, Υδροστατική και Ευστάθεια, Υδροδυναμική Πλοίου, Αντοχή Πλοίου). Εξοικείωση με τις βασικές υποομάδες σχεδίων μιας πλήρους σειράς ναυπηγικών σχεδίων: ναυπηγικές γραμμές, σχέδια υδροστατικών υπολογισμών, σχέδια γενικής διάταξης, σχέδια δικτύων, κατασκευαστικά σχέδια, σχέδια έλικας, πηδαλίου κ.λπ. Συστηματική σειρά ναυπηγικών γραμμών FORMDATA. Εκμάθηση λογισμικού CAD για τη δημιουργία και επεξεργασία του σχεδίου ναυπηγικών γραμμών. Χρήση εργαλείων εξομάλυνσης του τρισδιάστατου πλέγματος που αναπαριστά το πλοίο.

Το μάθημα πραγματεύεται τη γέννηση και την ανάπτυξη της σύγχρονης επιστήμης (17ος - 20ος αιώνας) που άλλαξε και συνεχίζει να αλλάζει δραστικά τον κόσμο, εστιάζοντας σε μείζονες εξελίξεις που έλαβαν χώρα στο πεδίο των φυσικών και μηχανικών επιστημών. Πιο συγκεκριμένα, στο πρώτο μέρος του μαθήματος παρουσιάζεται η Επιστημονική Επανάσταση του 16ού και 17ού αιώνα (αστρονομία και φυσική/νευτώνεια σύνθεση), καθώς και οι ανατρεπτικές εξελίξεις που έλαβαν χώρα στη Φυσική στις αρχές του 20ού αιώνα (σχετικότητα και κβαντομηχανική). Στο δεύτερο μέρος, αναδεικνύεται ένα θεματικό σύνολο εγκάρσιων τομών στην «Ιστορία της Επιστήμης», που περιλαμβάνει ζητήματα, όπως: τη θεσμική συγκρότηση της επιστήμης (ίδρυση επιστημονικών ακαδημιών, περιοδικών και πολυτεχνείων), τη σχέση της επιστήμης με την τεχνολογία - ως έννοιες συμμετρικές και απολύτως αλληλένδετες-, καθώς και νεότερες περιοχές μελέτης, (εκλαῒκευση της επιστήμης και σχέση της επιστήμης με το φύλο). Οι εντυπωσιακές αλλαγές που επιφέρει η ολοένα αυξανόμενη εμπλοκή του κράτους και της βιομηχανίας στην επιστημονική εξέλιξη, στρέφει το ενδιαφέρον μας στην εξέταση της κατασκευής νέων όπλων (χημικά, ραντάρ, υποβρύχια και ατομική βόμβα/πρόγραμμα Μανχάταν). Συνεπώς, αναδεικνύονται οι μεγάλες αλλαγές που αυτές οι εξελίξεις σηματοδότησαν στην άσκηση της επιστήμης, καθώς και τα ηθικά διλήμματα που έκτοτε τίθενται στους επιστήμονες. Οι διαλέξεις του μαθήματος αποτελούν μια επισκόπηση της «Ιστορίας της Επιστήμης και της Τεχνολογίας» όχι ως μια σειρά γεγονότων, αλλά ως ένα σύνθετο πλέγμα σχέσεων ανάμεσα στην επιστήμη, την τεχνολογία και την κοινωνία.

Το μάθημα στοχεύει στην εισαγωγή των φοιτητών/τριών στους κύριους τομείς έρευνας στη σύγχρονη δυτική φιλοσοφία. Αρχικά αποσαφηνίζεται τι είναι η φιλοσοφία - ποιοι είναι οι χαρακτηριστικοί στόχοι και οι μέθοδοι της και πώς διαφέρει από τα άλλα πεδία. Στη συνέχεια πραγματοποιείται μια επισκόπηση διαφορετικών περιοχών της φιλοσοφίας, όπως Ηθική, Γνωσιοθεωρία, Φιλοσοφία του Νου, Οντολογία, Φιλοσοφία της Τεχνολογίας και των βασικών ερωτημάτων/ζητημάτων που πραγματεύονται. Η ανασκόπηση των εν λόγω ζητημάτων έχει ως στόχο την κατανόηση της σημασίας της συστηματικής φιλοσοφικής διερεύνησης απέναντι στην καθημερινότητα αλλά και απέναντι σε πιο εξειδικευμένους τομείς έρευνας.

Το μάθημα αναφέρεται στη μελέτη της κατάστασης ισορροπίας των (ιδεατών) απόλυτα στερεών σωμάτων. Μετά από την εισαγωγή των κανόνων πρόσθεσης και αφαίρεσης διανυσμάτων, η έννοια της ισορροπίας ενός υλικού σημείου (σωματιδίου) εφαρμόζεται σε πρακτικά προβλήματα που εμπλέκουν δυνάμεις συντρέχουσες σε σημείο. Έπεται η παρουσίαση της στατικής των απολύτως στερεών σωμάτων, όπου μετά από την εισαγωγή των πράξεων του εξωτερικού και του τριπλού γινομένου διανυσμάτων, ορίζεται η ροπή δύναμης ως προς σημείο και ως προς άξονα αντίστοιχα, έτσι ώστε να οριστούν τα ισοδύναμα συστήματα δυνάμεων. Η εξέταση πολλών πρακτικών εφαρμογών βασισμένων στην ισορροπία στερεών σωμάτων, υπό την επίδραση γενικών συστημάτων δυνάμεων και δυνάμεων λόγω ξηρής τριβής, αναφέρονται στη συνέχεια. Κατόπιν αναλύονται συγκεκριμένα είδη κατασκευών όπως δικτυώματα, πλαίσια και μηχανισμοί. Ακολουθεί η παρουσίαση των εννοιών των κέντρων βάρους και των κεντροειδών των στερεών σωμάτων. Η διδασκαλία των εσωτερικών δυνάμεων και ροπών, με εφαρμογές σε ράβδους, άξονες, δοκούς, πλαίσια και καλώδια, έπεται. Το μάθημα ολοκληρώνεται με την παρουσίαση της Αρχής Δυνατών Έργων.

1. Οικονομικά μεγέθη και ορισμοί: Εισροές και εκροές της διαδικασίας παραγωγής. Ροές και αποθέματα. Αρχικό και τελικό απόθεμα μέσων παραγωγής, ενδιάμεσες εισροές. Ακαθάριστο και Καθαρό Προϊόν, ενδιάμεσες εκροές και Ακαθάριστη Αξία Παραγωγής. Η διανομή του Καθαρού Προϊόντος και η απόσβεση. Ονομαστικός και πραγματικός μισθός, ακαθάριστη επένδυση: Η αναπαραγωγή της διαδικασίας παραγωγής. 2. Εισαγωγή στη μικροοικονομική θεωρία: Στοιχεία για το γενικό θεωρητικό πλαίσιο της μικροοικονομικής - νεοκλασικής θεωρίας. Πρώτες βασικές έννοιες για την κατανόηση της μικροοικονομικής θεωρίας. Προσφορά και ζήτηση· αρχική θεώρηση. Η ζήτηση των αγαθών. Η ελαστικότητα ζήτησης. Η προσφορά των αγαθών. Η ελαστικότητα προσφοράς. Η ισορροπία. Μετατοπίσεις των καμπυλών ζήτησης και προσφοράς. 3. Θεωρίες της ζήτησης: Η συμπεριφορά του καταναλωτή. Η θεωρία της απόλυτης χρησιμότητας. Η θεωρία της τακτικής χρησιμότητας. 4. Θεωρία παραγωγής και κόστους παραγωγής: Θεωρία παραγωγής. Θεωρία κόστους παραγωγής. 5. Μορφές αγοράς: Προοίμιο. Ο τέλειος ανταγωνισμός. Το μονοπώλιο. Ο μονοπωλιακός ανταγωνισμός. Το ολιγοπώλιο. 6. Κέϊνς και μακροοικονομική θεωρία: Η αρχή της ενεργού ζήτησης. Ο Κέινς και η ενεργός ζήτηση. 7. Εθνικοί λογαριασμοί: Κλειστή οικονομία χωρίς κράτος. Κλειστή οικονομία με δημόσιο τομέα. Ανοικτή οικονομία με δημόσιο τομέα. 8. Προσδιοριστικοί παράγοντες του εισοδήματος: Η καταναλωτική δαπάνη. Η επενδυτική δαπάνη. Το επιτόκιο και η αγορά χρήματος. 9. Το υπόδειγμα is – lm: Εισαγωγικά. Η Καμπύλη IS. Η Καμπύλη LM. Το Διάγραμμα IS – LM. Δημοσιονομική και Νομισματική Πολιτική. Επέκταση Του Υποδείγματος.

Σύνολα, στοιχεία Λογικής. Εισαγωγή στους πραγματικούς αριθμούς. Ακολουθίες πραγματικών αριθμών. Σειρές πραγματικών αριθμών. Όριο και συνέχεια πραγματικών συναρτήσεων μιας μεταβλητής. Αντίστροφες τριγωνομετρικές – υπερβολικές συναρτήσεις. Διαφορικός Λογισμός συναρτήσεων μιας μεταβλητής. Θεώρημα Taylor. Δυναμοσειρές. Αόριστο και ορισμένο ολοκλήρωμα. Τεχνικές ολοκλήρωσης, ολοκλήρωση ρητών συναρτήσεων, τριγωνομετρικά ολοκληρώματα. Εφαρμογές ορισμένου ολοκληρώματος. Γενικευμένα ολοκληρώματα. Βασικά κριτήρια σύγκλισης: κριτήριο άμεσης και οριακής σύγκρισης και ολοκληρωτικό κριτήριο. Συναρτήσεις Γάμμα και Βήτα.

Το μάθημα συνιστά εισαγωγή στον κοινωνικό ρόλο της τεχνολογίας και στην κατανόηση του ρόλου του μηχανικού μέσα στην κοινωνία. Ή ύλη του μαθήματος στοχεύει στην εισαγωγή των φοιτητών και των φοιτητριών στις κυριότερες εργαλειακές έννοιες της Κοινωνιολογίας, οι οποίες θα τους επιτρέψουν να κατανοήσουν τόσο την ιστορική εξέλιξη της τεχνολογίας, όσο και τον ρόλο της της μέσα στις σύγχρονες κοινωνίες. Οι έννοιες αυτές διδάσκονται περιληπτικά μέσα από το έργο διανοητών με συμβολή στο αντικείμενο της Κοινωνιολογίας (π.χ. Marx, Veblen). Επιπλέον, μελετώνται τα ιστορικά παραδείγματα συγκεκριμένων ευρωπαϊκών πόλεων, μέσα από τον συλλογικό τόμο Ο τεχνολογικός χαρακτήρας της πόλης (επιμ. Κ. Θεολ). Πιο συγκεκριμένα, εξετάζεται το πως οι πόλεις αυτές αναδιαμορφώνονται χωροταξικά, οικονομικά και κοινωνικοπολιτισμικά μέσα από τα μεγάλα τεχνολογικά συστήματα που εισάγονται σε αυτές. Η έμφαση δίνεται όχι τόσο στην απομνημόνευση ιστορικών γεγονότων και στοιχείων, όσο στην κατανόηση των τρόπων δικτύωσης και αμοιβαίας αλληλεπίδρασης μεταξύ κοινωνίας και τεχνολογίας. Στόχος του μαθήματος είναι να αποκτήσουν οι φοιτητές και οι φοιτήτριες μία ευρεία εποπτεία του κοινωνικού τους ρόλου ως μηχανικών. Η εποπτεία αυτή συγκροτείται μέσα από θεμελιώδεις γνώσεις που αφορούν στην ιστορική και κοινωνική εξέλιξη τεχνολογιών. Επιπλέον, απώτερος σκοπός του μαθήματος είναι η καλλιέργεια εργαλειακής και κριτικής σκέψης που θα συντελέσει στη συνειδητοποίηση των κοινωνικών παραμέτρων του έργου των μηχανικών ώστε οι φοιτητές και οι φοιτήτριες ως μελλοντικοί επαγγελματίες να ανταποκρίνονται στις προκλήσεις που θα συναντήσουν κατά τη σταδιοδρομία τους ως προς την παραγωγή έργου που θα ανταποκρίνεται στις σύγχρονες οικονομικοκοινωνικές ανάγκες.

Εισαγωγή στο Μηχανολογικό Σχέδιο. Κατηγορίες Μηχανολογικού Σχεδίου. Διεθνή πρότυπα και κανονισμοί σχεδίασης. Μεγέθη χαρτιού. Κλίμακες σχεδίασης. Είδη και χρήση γραμμών σχεδίασης. Δημιουργία υπομνήματος. Είδη και τρόποι προβολής. Δημιουργία και διάταξη σχεδίου όψεων. Βοηθητικές όψεις. Τομές. Είδη τομών. Συμβάσεις κατά τη δημιουργία τομών. Διαστασιολόγηση. Ανοχές διαστάσεων. Ποιότητες κατασκευής. Συναρμογές άξονα-τρύματος. Τραχύτητα επιφάνειας. Σπειρώματα. Κοχλίες και συναφή μέσα λυόμενης σύνδεσης. Εισαγωγή στη σχεδίαση Στοιχείων Μηχανών.

Εισαγωγή. Το περιβάλλον του ΗΥ. Δομή ΗΥ. Μνήμη. Υλικό και λογισμικό. 1.Το περιβάλλον MATLAB. Δημιουργία προγράμματος. Εκτέλεση/Έξοδος αποτελεσμάτων. 2. Σχεσιακοί και λογικοί τελεστές. Βρόγχοι επανάληψης. Έλεγχος ροής προγράμματος. Στοιχεία if/switch/case/for/while. Δημιουργία συναρτήσεων. 3. Εισαγωγή και χειρισμός δεδομένων. Αποθήκευση και φόρτωση δεδομένων MATLAB. Αποθήκευση και φόρτωση δεδομένων Excel. Χειρισμός δεδομένων στο MATLAB. 4. Προηγμένος προγραμματισμός. Καλές πρακτικές για προγραμματισμό. Μεταβλητές. Αντιστοίχιση μεταβλητών και μνήμη. Debugging. 5. Γραφική απεικόνιση. Βασικές έννοιες. Διαχείριση γραφημάτων. Ιδιότητες γραφημάτων. Διάφοροι τύποι γραφημάτων: μπάρες, X-Y, ιστογράμματα, επιφάνειες, εικόνες. 6. Μαθηματικές εφαρμογές με χρήση MATLAB (παράγωγος και ολοκλήρωση συνάρτησης, επίλυση συστήματος εξισώσεων, επίλυση διαφορικών εξισώσεων, μέθοδοι ολοκλήρωσης) 7. Το περιβάλλον Simulink. Βιβλιοθήκες στοιχείων. Προσομοιώσεις. Διασύνδεση με MATLAB.

Πίνακες: Ορισμός Πίνακα, Πράξεις Πινάκων, Αντίστροφος Πίνακα. Ορίζουσες: Μεταθέσεις, Ορίζουσα Πίνακα, Ανάπτυγμα Ορίζουσας κατά Laplace, Υπολογισμός Αντίστροφου Πίνακα. Γραμμικά Συστήματα: Γραμμικά Συστήματα, Μέθοδος Απαλοιφής Gauss, Υπολογισμός Αντίστροφου Πίνακα, Κανόνας του Cramer. Διανυσματικοί Χώροι: Διανυσματικοί Χώροι, Διανυσματικοί Υπόχωροι, Γραμμική Εξάρτηση και Γραμμική Ανεξαρτησία, Βάση και Διάσταση, Βαθμός Πίνακα. Γραμμικές Απεικονίσεις: Ομοιότητα Πινάκων. Χώροι Εσωτερικού Γινομένου: Εσωτερικό Γινόμενο και Νόρμα Διανυσμάτων. Στοιχεία Αναλυτικής Γεωμετρίας του Χώρου: Διανύσματα στο Χώρο, Γινόμενα Διανυσμάτων (Εσωτερικό, Εξωτερικό, Μικτό και Διπλό Εξωτερικό Γινόμενο, Ευθεία, Επίπεδο, Σφαίρα. Χαρακτηριστικά Ποσά: Ιδιοτιμές και Ιδιοδιανύσματα, Διαγωνοποίηση Πίνακα, Θεώρημα Cayley-Hamilton, Ελάχιστο Πολυώνυμο, Χαρακτηριστικά Ποσά Πινάκων Ειδικής Μορφής.